USD 10674.08
EUR 12576.20
RUB 146.91

COVID-19

Коронавирус COVID-19 Ўзбекистонда

Инфекцияланганлар

Соғайганлар

Вафот этганлар

Article

"Vayron etilayotgan Arxeologik manzilgohlarni asrab qolishimiz kerak"

Arxeologik  abektlarni  muhafaza qilish, ulardan foydalanish borasida amalga  oshirilayotgan  ishlar  nafaqat  tarixni o’rganish, targ’ib qilish, balki o’sib kelayotgan yosh avlodni bebaho tarixiy merosni ko’z qorachig’idek asarab-avaylash, ularda  milliy o’zlikni  anglash  tuyg’usini yanada kuchaytirish, jamiyatda yuksak ma’naviyatni  teran qaror toptirishga  xizmat qiladi. 

Mamlakatimizda madaniy meros obektlarini  muhofaza qilish va  ulardan  foydalanish  sohasida  rivojlantirish shunindek arxeologik obektlarni qayta tiklash va ulardan  imkon qadar asl  holida saqlanishini ta’minlash  borasidagi  keng  ko’lamli  say-harakatlar o’z  natijasini bermoqda. Shuni alohida  takidlash keraki, Respublikamizning  tarixiy shaharlaridan biri hisoblangan kuhna Kesh hozirgi Shahrisabz tumanida bu sohadagi ishlarda kamchilik  yaqqol ko’zga  tashlanadi. 

Shahrisabz  tumanida joylashgan  Eshonqishloq va Soybuyi qishloqlarida  joylashgan  Chaqaloqtepa, Qulayotgantepa, Toshtepa, G’ishtepa, nomi bilan yuritiladigan  Arxeologik ahamoyatga ega  obektlarga  katta talofat  yetkazilgan. Bu yodgorliklarni  ayrimlari ruyxatga olingan ayrimlari esa yo’q. 2017-yilda arxeolog  Oybek Xolmatov tomonidan amalga oshirilgan Arxeologik  izlanishlar jarayonida bu  yodgorliklardan son-sanoqsiz tarixiy qimmatga ega  bo’lgan  moddiy  topilmalar qo’lga kiritilgan. Arxeologik izlanishlar faqatgina abektlarni shikastlargan  qismlarida olib  borilgan.  Agarda yodgorliklar bekami-kust o’rganilsa  Shahrisabz tarixida  yangi-yangi sahifalar oshilishiga ishonchim komil. 

 

CHAQALOQTEPA

        Eshonqishloq  qishlog’ining  shimoliy-g’arbida yonma-yon joylashgan  ikkta  tepalik  mavjud, shimoliy qismidgi tepalikda XX asr boshlarida chaqaloqlar dafn etilgan. Shuning  uchun  ham  mahalliy  aholi  bu tepalikni Chaqaloqtepa deb atashadi. Sharqiy qismidagi tepalik esa alaqachon o’zlashtirilib, xo’jalik turak joyga aylantirilgan. Chaqaloqtepa yodgorligining tepa qismi  tekislanib, juda yaxshi kayfiyat bilan dehqonchilik qilinmoqda.  

       2010-yil  Arxeolog Oybek Xolmatov tomonidan  Chaqaloqtepa manzilgohining  sharqiy qismidagi xo’jalik ekinzoridan Bronza davriga oid qabr qo’rg’on  topib  o’rganildi. Mayt suyaklari bilan birga  qatorda 20 ta kulolchilik na’munalar ham topildi. Arxeologik tadqiqot yodgorlikka zaraz yetkazmasdan, faqatgina vayron etilgan qismida olib borildi. Yodgorlik to’la-to’kis tadqiq etilsa hali ko’plab arxeologik moddiy manbalar  qo’lga  kiritiladi

 

QULAYOTGANTEPA

Eshonqishloq  qishlog’ining  shimoliy-sharqiy  chegarasidan 1 km uzoqlikda  Soybuyi  qishlog’ida  Qulayotgantepa  mavjud.  Bu yodgorlik  xom g’isht ishlab chiqarish uchun xomashyo vazifasini bajarmoqda.

Hozirgi kunda yodgorlikning 40 % saqlanib qolgan. Tuman mutasaddi tashkilot xodimining pinagini ham buzishga xohishi yo’q.

Bu yodgorlik 2017-yil Arxeolog Oybek Xolmatov tomonidan o’rganildi. Yodgorlikning qulagan qismida, usha davrdaga oid yer osti yo’li topildi. Tadqiqot jarayonida  juda ko’p moddiy manbalar ko’lga kiritildi. Jumladan, katta hajimdagi xumlar bo’laklari, kichik turgagi kulolchilik buyumlari va  turli xildagi to’qimachilik sohasida ishlatadigan  dasgohlar namunalaridan tashkil topgan.

Toshtepa  yodgorligi  Qulayotgantepa  yodgorligidan  yarim  kilometr janubi-sharqda joylashgan. Bu manzilgohning shimoliy qismiga katta  talofat yetkazilgan. Eliktr tarmog’ining  yo’lida  tutashganligi sabab yodgorlikning 4/1 qismini qirqib olishgan. Manzilgohning aynan shu qismida Arxeologik Oybek Xolmatov ko’zatuv ishlarini olib bordi.  Yodgorlikning qirqma devorida arxeologik madaniy qatlam va kulolchilikda  foydalanilgan tabdir qoldiqlari tadqiq etildi.  Toshtepa manzilgohidan ko’plab kulolchilik na’munalari topildi.

Доимо хабардор бўлинг

Барча янгиликлар сизнинг смартфонингизда Мобил иловамизни юклаб олинг